राष्ट्रीय कृषी विकास योजना 2022 | RKVY Apply Online

राष्ट्रीय कृषी विकास योजना 2022, कृषी क्षेत्राच्या विकासासाठी शासनाकडून विविध प्रयत्न केले जात आहेत. या प्रयत्नांतून पीक सुधारण्यापासून शेतकऱ्यांना आर्थिक मदत देण्यापर्यंत. राष्ट्रीय कृषी विकास योजना केंद्र सरकारने सन २००७ मध्ये सुरू केली होती. या योजनेद्वारे कृषी आणि संलग्न क्षेत्राचा सर्वांगीण विकास सुनिश्चित केला जाईल. ज्यासाठी राज्यांना त्यांच्या कृषी आणि संबंधित क्षेत्रातील त्यांच्या स्वत: च्या विकास क्रियाकलापांनुसार निवडण्याची परवानगी असेल.

राष्ट्रीय कृषी विकास योजना केंद्र सरकारने सन २००७ मध्ये सुरू केली होती. या योजनेद्वारे कृषी आणि संलग्न क्षेत्रांमध्ये सर्वांगीण विकास सुनिश्चित केला जाईल. ज्यासाठी राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेश त्यांच्या कृषी आणि संबंधित क्षेत्रातील विकास क्रियाकलाप निवडण्यास सक्षम असतील. ही योजना ११ व्या पंचवार्षिक योजना आणि १२ व्या पंचवार्षिक योजनेत लागू करण्यात आली. ११ व्या योजनेदरम्यान २२४०८.७६ कोटी रुपये जारी करण्यात आले आणि राज्यांमध्ये ५७६८ प्रकल्प राबविण्यात आले. या योजनेंतर्गत १२ व्या पंचवार्षिक योजनेत ३१४८.४४ कोटी जारी करण्यात आले असून पीक विकास फलोत्पादन कृषी यांत्रिकीकरण इत्यादी क्षेत्रात ७६०० योजना राबविण्यात आल्या.

२०१४-१५ पर्यंत ही योजना १००% केंद्राच्या सहाय्याने राबविण्यात येत होती. वर्ष २०१५-१६ पासून योजनेचा निधी ६०:४० च्या प्रमाणात केंद्र आणि राज्यांमध्ये सामायिक केला गेला. केंद्रशासित प्रदेशांसाठी या योजनेचा निधी नमुना केवळ १००% अनुदान आहे.

राष्ट्रीय कृषी विकास योजनेचे उद्दिष्ट:-

राष्ट्रीय कृषी विकास योजनेचा उद्देश कृषी आणि संलग्न क्षेत्रांचा विकास करणे आहे. ज्यासाठी कृषी व्यवसाय उद्योजकतेला चालना दिली जाईल. या योजनेतून कृषी पायाभूत सुविधा निर्माण केल्या जाणार आहेत. ज्याद्वारे दर्जेदार निविष्ठा स्टोरेज मार्केट सुविधा इत्यादींमध्ये प्रवेश सुनिश्चित केला जाईल. या योजनेच्या माध्यमातून शेतकऱ्यांच्या गरजेनुसार योजना तयार करण्यात येणार आहे. याशिवाय या योजनेच्या माध्यमातून शेतकर्‍यांना त्यांचे उत्पन्न वाढवण्यासाठी प्रोत्साहन दिले जाणार आहे. ही योजना कृषी क्षेत्राच्या विकासासाठी प्रभावी ठरेल. याशिवाय या योजनेतून शेतकऱ्यांची आर्थिक स्थितीही सुधारेल.

राष्ट्रीय कृषी विकास योजना प्रमुख वैशिष्ट्ये:-

योजनेचे नावराष्ट्रीय कृषी विकास योजना
ज्याने सुरुवात केलीभारत सरकार
लाभार्थीशेतकरी
वस्तुनिष्ठशेतीचा विकास
वर्ष2022

राष्ट्रीय कृषी विकास योजनेचे फायदे आणि वैशिष्ट्ये:-

१. राष्ट्रीय कृषी विकास योजना केंद्र सरकारने सन २००७ मध्ये सुरू केली होती

२. या योजनेद्वारे कृषी आणि संलग्न क्षेत्रांमध्ये सर्वांगीण विकास सुनिश्चित केला जाईल.

३. ज्यासाठी राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेश त्यांच्या कृषी आणि संबंधित क्षेत्रातील विकास क्रियाकलाप निवडण्यास सक्षम असतील.

४. ही योजना ११ व्या पंचवार्षिक योजना आणि १२ व्या पंचवार्षिक योजनेत लागू करण्यात आली.

५. ११ व्या योजनेदरम्यान २२४०८.७६ कोटी रुपये जारी करण्यात आले आणि राज्यांमध्ये ५७६८ प्रकल्प राबविण्यात आले.

६. या योजनेंतर्गत १२ व्या पंचवार्षिक योजनेत ३१४८.४४ कोटी जारी करण्यात आले असून पीक विकास फलोत्पादन कृषी यांत्रिकीकरण इत्यादी क्षेत्रात ७६०० योजना राबविण्यात आल्या.

७. २०१४-१५ पर्यंत ही योजना १००% केंद्राच्या सहाय्याने राबविण्यात येत होती.

८. वर्ष २०१५-१६ पासून योजनेचा निधी ६०:४० च्या प्रमाणात केंद्र आणि राज्यांमध्ये सामायिक केला गेला. केंद्रशासित प्रदेशांसाठी या योजनेचा निधी नमुना केवळ १००% अनुदान आहे.

राष्ट्रीय कृषी विकास योजनेची अंमलबजावणी:-

  • या योजनेच्या अंमलबजावणीत कृषी विभाग नोडल एजन्सी असेल.
  • या योजनेंतर्गत राज्यस्तरावर अंमलबजावणीसाठी राज्य शासनामार्फत राज्यस्तरीय अंमलबजावणी करणारी एजन्सी स्थापन केली जाईल.
  • राज्याला दिलेल्या अर्थसंकल्पाच्या २% निधी अंमलबजावणी एजन्सीच्या कार्यासाठी खर्च केला जाईल.
  • राज्य कृषी आराखडा आणि राज्य कृषी पायाभूत सुविधा विकास आराखडा अंमलबजावणी करणार्‍या एजन्सीद्वारे तयार केला जाईल.
  • राज्यस्तरीय अंमलबजावणी एजन्सीद्वारे जिल्हा कृषी आराखडा देखील प्रदान केला जाईल.
  • अंमलबजावणी करणाऱ्या एजन्सीद्वारे ही योजना यशस्वीपणे राबवली जाईल.
  • योजनेच्या अंमलबजावणीसाठी आणि मूल्यमापनासाठी देखील अंमलबजावणी एजन्सी जबाबदार असेल.
  • राज्याने दिलेला अर्थसंकल्पही अंमलबजावणी करणाऱ्या एजन्सीमार्फत व्यवस्थापित केला जाईल.
  • अंमलबजावणी करणार्‍या एजन्सीमार्फत उपयोग प्रमाणपत्रेही सादर केली जातील.

राष्ट्रीय कृषी विकास योजना प्रशासकीय खर्च:-

१. राज्यांनी त्यांना दिलेल्या बजेटपैकी २% प्रशासकीय खर्चासाठी खर्च करता येतो.

२. सल्लागाराला पेमेंट आवर्ती खर्च कर्मचारी खर्च इ. यासह.

३. मात्र या आधारावर कायमस्वरूपी रोजगार उपलब्ध होऊ शकत नाही किंवा कोणत्याही प्रकारचे वाहन खरेदी करता येत नाही.

४. याशिवाय डीपीआर तयार करण्यासाठी बजेटच्या ५% रक्कम वापरली जाऊ शकते.

राष्ट्रीय कृषी विकास योजनेअंतर्गत पात्रता आणि आंतरराज्य निधी वाटप:-

१. देशातील सर्व राज्ये या योजनेचा लाभ घेण्यास पात्र आहेत.

२. या योजनेंतर्गत ६०% रक्कम केंद्र सरकार आणि ४०% राज्य सरकार खर्च करणार आहे.

३. ईशान्येकडील आणि डोंगराळ राज्यांच्या बाबतीत ९०% रक्कम केंद्र सरकार आणि १०% राज्य सरकार खर्च करेल.

४. केंद्रशासित प्रदेशांसाठी १००% रक्कम केंद्र सरकार या योजनेअंतर्गत खर्च करेल.

राष्ट्रीय कृषी विकास योजनेअंतर्गत कृषी संबंधित विभाग:-

  • पीक संवर्धन
  • फलोत्पादन
  • पशुसंवर्धन आणि मत्स्यव्यवसाय
  • दुग्धव्यवसाय विकास
  • कृषी संशोधन आणि शिक्षण
  • वनीकरण आणि वन्यजीव
  • वृक्षारोपण आणि कृषी विपणन
  • अन्न साठवण आणि गोदाम
  • माती आणि पाणी संवर्धन
  • कृषी वित्तीय संस्था
  • इतर कृषी कार्यक्रम आणि सहकार्य

राज्य कृषी विकास योजनेअंतर्गत अर्ज करण्यासाठी महत्त्वाची कागदपत्रे:-

  • आधार कार्ड
  • निवास प्रमाणपत्र
  • उत्पन्न प्रमाणपत्र
  • वयाचा पुरावा
  • पासपोर्ट आकाराचे छायाचित्र
  • मोबाईल नंबर
  • ईमेल आयडी इ.

राराष्ट्रीय कृषी विकास योजना अर्ज प्रक्रिया:-

१. सर्वप्रथम तुम्हाला राष्ट्रीय कृषी विकास योजनेच्या अधिकृत वेबसाइटवर जावे लागेल.

२. आता तुमच्या समोर होम पेज ओपन होईल.

३. होम पेजवर तुम्हाला आपापली नौ पर्यायावर क्लिक करावे लागेल.

४. यानंतर तुमच्या स्क्रीनवर अर्ज उघडेल.

५. तुम्हाला अर्जामध्ये विचारलेली सर्व महत्त्वाची माहिती टाकावी लागेल.

६. आता तुम्हाला सर्व महत्त्वाची कागदपत्रे अपलोड करावी लागतील.

७.त्यानंतर सबमिट ऑप्शनवर क्लिक करावे लागेल.

८. अशा प्रकारे तुम्ही राष्ट्रीय कृषी विकास योजनेअंतर्गत अर्ज करू शकाल.

राष्ट्रीय कृषी विकास योजना

You can also check out the Rashtriya Krishi Vikas Yojana details and application process.

Here, we cover a small piece of information about the राष्ट्रीय कृषी विकास योजना. For more information visit the Rashtriya Krishi Vikas Yojana. Stay tuned to get notified about the other Government schemes.

Leave a Comment

Your email address will not be published.

Scroll to Top